Διάλεξε χρώμα.
-Μπλε. -Μ-Π-Λ-Ε. Διάλεξε αριθμό.
-Οχτώ. -1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8.
Αλλον ένα αριθμό.
-Δεκαπέντε. -1, 2, 3, 4...
...5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15.
Διάλεξε κι άλλο αριθμό.
-Εξι. -Εντάξει.
''Το όνειρο είναι πεπρωμένο.''
Ξεκίνα.
Με τέμπο.
Τα χαμηλά έγχορδα.
Σάρα, δοκίμασε εκείνο που με ρώτησες.
Παίξ' το λίγο πιο σιγά.
-Δες πώς θα σου φανεί. -Ετσι;
Θέλω ν' ακουστεί πλούσιο και σχεδόν κυματιστό...
...σαν λίγο παράφωνο.
-Το θέλεις... -Ελαφρά στακάτο.
Αυτό αναρωτιόμουν.
Παίζουμε:
-Ναι, το βρήκες. -Εντάξει.
Απίθανο!
Αρχίστε απ' το 20, παρακαλώ.
Ξεκινάμε απ' το 20.
Ενα, δύο, τρία.
Εγώ είμαι. Μόλις έφτασα.
Ελεγα ότι θα με περίμενες, αλλά δεν πειράζει.
Μπορώ να πάρω ένα ταξί.
Θα τα πούμε αργότερα.
Γεια σου, φιλαράκο! Είσαι για βόλτα;
Να σε πάμε πουθενά;
Θα έπαιρνα ταξί, αλλά...
Μη χάσεις το πλοίο.
-Ευχαριστώ. -Κανένα πρόβλημα.
Βίρα τις άγκυρες!
Πώς σου φαίνεται το σκάφος μου;
Είναι γερό σκαρί. Το βλέπεις με τα μάτια σου.
Το όχημά μου πρέπει να είναι προέκταση της προσωπικότητάς μου.
Αυτό είναι το παράθυρό μου στον κόσμο.
Κάθε λεπτό διαφορετικό θέαμα.
Μπορεί να μην το καταλαβαίνω, ούτε και να συμφωνώ...
...αλλά το δέχομαι γλιστρώντας δίπλα του.
Δε θέλω κλυδωνισμούς.
Πήγαινε με την παλίρροια. Η θάλασσα δεν αρνείται κανένα ποτάμι.
Να παραμένεις σε κατάσταση αναχώρησης, ενώ πάντα φτάνεις.
Γλιτώνεις συστάσεις και αποχαιρετισμούς.
Η διαδρομή δεν απαιτεί εξηγήσεις, μόνο επιβάτες.
Εδώ παίζετε εσείς.
Σαν να ήρθατε στον πλανήτη μ' ένα κουτί κραγιόνια.
Μπορεί να σας έδωσαν κουτί με 8 χρώματα ή 16 χρώματα...
...αλλά το παν είναι τι θα κάνετε με τα κραγιόνια που σας έδωσαν.
Μη σας απασχολεί να χρωματίσετε μέσα στο περίγραμμα.
Χρωματίστε κι έξω απ' τη σελίδα! Μη με περιορίζετε!
Πάμε για τον ωκεανό. Δε μένουμε στην ξηρά!
Πού θες να κατεβείς;
Εγώ; Πρώτος είμαι; Δεν ξέρω. Οπου να 'ναι.
Δώσε μου μια διεύθυνση
Προχώρα τρεις δρόμους ακόμα.
Στρίψε δεξιά. Προχώρα δυο τετράγωνα. Αφησέ τον στη γωνία.
Πού είναι αυτό;
Ούτε εγώ ξέρω, αλλά είναι κάπου.
Και θα καθορίσει την πορεία της υπόλοιπης ζωής σου.
Αποβιβαστείτε!
ΚΟΙΤΑ ΔΕΞΙΑ ΣΟΥ
Αρνούμαι να θεωρήσω τον υπαρξισμό ως μία μόδα...
...ή ιστορικό αξιοπερίεργο...
...επειδή έχει να μας προσφέρει κάτι σημαντικό στον νέο αιώνα.
Φοβάμαι πως χάνουμε τις αρετές της ζωής που βιώνεται με πάθος...
...την ανάληψη των ευθυνών μας...
...τη βελτίωση του εαυτού μας και την απόλαυση της ζωής.
Ο υπαρξισμός συχνά συζητιέται ως φιλοσοφία τής απελπισίας...
...αλλά εγώ λέω το αντίθετο.
Ο Σαρτρ είπε κάποτε ότι δεν ένιωσε ποτέ στη ζωή του απελπισία.
Ενα πράγμα που αποκομίζεις από αυτούς...
...δεν είναι μια αίσθηση αγωνίας, αλλά μάλλον...
...μια ευεξία που αναδίδουν.
Σαν η ζωή σου να είναι δημιούργημά σου.
Εχω διαβάσει με ενδιαφέρον τούς μεταμοντερνιστές.
Ακόμα και θαυμασμό.
Αλλά έχω συνέχεια αυτό το φριχτό, επίμονο συναίσθημα...
...πως αφήνουν έξω κάτι ουσιαστικό.
Οσο πιο πολύ μιλάς για κάποιον...
...ως κοινωνικό οικοδόμημα ή συνισταμένη δυνάμεων...
...ή ως αποσπασματικό ή περιθωριοποιημένο...
...απλώς ανοίγεις έναν ολόκληρο νέο κόσμο δικαιολογιών.
Οταν ο Σαρτρ μιλάει για ευθύνη, δεν είναι κάτι αφηρημένο.
Δε μιλάει για τον εαυτό ή την ψυχή που απασχολεί τους θεολόγους.
Είναι κάτι πολύ χειροπιαστό. Εμείς μιλάμε...
...αποφασίζουμε και υφιστάμεθα τις συνέπειες.
Υπάρχουν 6 δισεκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο.
Παρόλα αυτά, αυτό που κάνεις εσύ είναι σημαντικό.
Είναι σημαντικό από υλικής πλευράς, αλλά και για άλλους ανθρώπους.
Δημιουργεί ένα παράδειγμα.
Το μήνυμα είναι ότι ποτέ δεν πρέπει να ξεγράφουμε τον εαυτό μας...
...και να τον βλέπουμε ως θύμα διαφόρων δυνάμεων.
Είναι πάντα δική μας απόφαση αυτό που είμαστε.
Η δημιουργία βγαίνει μέσα από την έλλειψη τελειότητας.
Μοιάζει να βγαίνει μέσα από μόχθο και απογοήτευση.
Από εδώ, νομίζω, βγήκε η γλώσσα.
Βγήκε από την επιθυμία μας να ξεπεράσουμε την απομόνωση...
...και να συνδεθούμε μεταξύ μας.
Πρέπει να ήταν εύκολο τότε που ήταν απλώς θέμα επιβίωσης.
''Νερό''. Βρήκαμε έναν ήχο γι' αυτό.
''Τίγρη πίσω σου!'' Φτιάξαμε έναν ήχο γι' αυτό.
Αλλά γίνεται πραγματικά ενδιαφέρον, νομίζω...
...όταν χρησιμοποιούμε το ίδιο σύστημα συμβόλων...
...για να μεταδώσουμε τα αφηρημένα και άυλα πράγματα που βιώνουμε.
Τι είναι ''απογοήτευση''; Τι είναι ''θυμός'' ή ''αγάπη'';
Οταν λέω ''αγάπη''...
...ο ήχος βγαίνει απ' το στόμα μου και χτυπά στο αυτί τού άλλου...
...ταξιδεύει μέσα στον λαβύρινθο του εγκεφάλου του...
...μέσα από αναμνήσεις αγάπης ή έλλειψης αγάπης.
Λέει ότι καταλαβαίνει, αλλά πώς το ξέρω αυτό; Οι λέξεις είναι αδρανείς.
Είναι απλώς σύμβολα. Είναι νεκρές.
Και τόσο μεγάλο μέρος των εμπειριών μας είναι άυλες.
Αντιλαμβανόμαστε τόσα που δεν μπορούν να εκφραστούν.
Κι όμως, όταν επικοινωνούμε μεταξύ μας...
...και νιώθουμε ότι έχουμε επαφή και ότι μας καταλαβαίνουν...
...νομίζω ότι έχουμε ένα συναίσθημα ψυχικής επικοινωνίας.
Μπορεί να είναι κάτι φευγαλέο, αλλά γι' αυτό ζούμε.
Να καταλάβεις την ανθρώπινη εξέλιξη, κοίτα την εξέλιξη του οργανισμών...
...και την αλληλεπίδρασή τους με το περιβάλλον.
Η εξέλιξη ξεκινάει από τη γέννηση της ζωής, μέσω των ανθρωποειδών...
...φτάνοντας στον άνθρωπο. Νεάντερταλ, Κρο-Μανιόν.
Αυτό που βλέπουμε εδώ είναι τρία νήματα:
Βιολογικό, ανθρωπολογικό, ανάπτυξη πολιτισμών...
...και πολιτιστικό, που είναι η ανθρώπινη έκφραση.
Αυτό που έχεις δει είναι η εξέλιξη των πληθυσμών, όχι των ατόμων.
Κοίταξε την κλίμακα του χρόνου.
2 δισεκατομμύρια χρόνια για τη ζωή, 6 εκατομμύρια για τα ανθρωποειδή...
...100.000 χρόνια για την ανθρωπότητα...
...όπως την ξέρουμε.
Βλέπεις την τηλεσκοπική φύση του εξελικτικού προτύπου.
Κι όταν φτάσουμε στη γεωργία, επιστη- μονική και βιομηχανική επανάσταση...
...μιλάμε για 10.000 χρόνια, 400 χρόνια, 150 χρόνια.
Ακόμα μεγαλύτερη σύμπτυξη του εξελικτικού χρόνου.
Οσο θα προχωράμε μέσα στη νέα εξέλιξη...
...τελικά θα συμπτυχθεί μέσα στη διάρκεια της ζωής μας.
Η νέα εξέλιξη προκύπτει από δύο τύπους πληροφορίας:
Ψηφιακή και αναλογική. Η ψηφιακή είναι τεχνητή νοημοσύνη.
Η αναλογική προκύπτει από τη μοριακή βιολογία και την κλωνοποίηση.
Στη νευροβιολογία συμπλέκονται και οι δύο.
Στο παλιό πρότυπο, η μία θα πέθαινε, η άλλη θα κυριαρχούσε.
Στο νέο πρότυπο, συνυπάρχουν ως μια αλληλοστηρικτική...
...μη ανταγωνιστική ομαδοποίηση, ανεξάρτητη από το εξωτερικό.
Η εξέλιξη γίνεται μια ατομική διαδικασία...
...που προκύπτει από το άτομο...
...και όχι μια παθητική υποταγή του ατόμου στα βίτσια τού συνόλου.
Κι έτσι φτιάχνεις έναν νεο-άνθρωπο...
...με νέα ατομικότητα, νέα συνείδηση.
Κι αυτό είναι μόνο η αρχή του εξελικτικού κύκλου.
Καθώς προχωράει, το δεδομένο είναι η νέα ευφυϊα.
Καθώς συσσωρεύεται ευφυϊα και ικανότητα...
...η ταχύτητα αλλάζει μέχρι που φτάνεις σε μια κορύφωση.
Φαντάσου το ως ακαριαία εκπλήρωση...
...ανθρώπινου νεο-ανθρώπινου δυναμικού.
Μπορεί να είναι η μεγέθυνση του ατόμου...
...ο πολλαπλασιασμός τού ατόμου, παράλληλες υπάρξεις...
...όπου το άτομο δεν περιορίζεται πια από το χρόνο και το χώρο.
Και οι εκδηλώσεις αυτής της νεο-ανθρώπινης εξέλιξης...
...μπορεί να είναι δραματικά αντι-διαισθητικές.
Η παλιά εξέλιξη είναι ψυχρή, είναι στείρα. Είναι αποτελεσματική.
Οι εκδηλώσεις της είναι αυτές της κοινωνικής προσαρμογής.
Μιλάμε για παρασιτισμό, κυριαρχία, ηθικολογία...
...πόλεμο, επιθετικότητα.
Ολα αυτά θα υποστούν απο-έμφαση και απο-εξέλιξη.
Το νέο πρότυπο θα μας δώσει τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά...
...της αλήθειας, της αφοσίωσης, δικαιοσύνης και ελευθερίας.
Αυτές θα είναι οι εκδηλώσεις τής νέας εξέλιξης. Αυτό ελπίζουμε.
Ο αυτοκαταστροφικός άνθρωπος νιώθει εντελώς αποξενωμένος.
Εντελώς μόνος.
Είναι ξένος προς την κοινωνία.
Σκέφτεται, ''Πρέπει να είμαι τρελός.''
Αυτό που δεν αντιλαμβάνεται είναι πως η κοινωνία έχει...
...ακλόνητο συμφέρον στις σοβαρές απώλειες, στις καταστροφές.
Πόλεμοι, λιμοί, πλημμύρες και σεισμοί ικανοποιούν καθορισμένες ανάγκες.
Ο άνθρωπος θέλει το χάος. Πρέπει να το έχει.
Καταπίεση, συγκρούσεις, ταραχές, φόνοι. Ολη αυτή η φρίκη.
Μας ελκύει αυτή η οργιαστική κατάσταση...
...που δημιουργείται απ' την καταστροφή.
Είναι μέσα σε όλους μας. Την απολαμβάνουμε.
Τα ΜΜΕ δίνουν μια θλιβερή όψη σ' αυτά...
...τα παριστάνουν ανθρώπινες τραγωδίες.
Αλλά ο ρόλος των ΜΜΕ δεν ήταν ποτέ να εξαλείψουν τα κακά τού κόσμου.
Είναι να μας πείσουν να τα δεχτούμε και να τα συνηθίσουμε.
Οι δυνατοί μάς θέλουν παθητικούς παρατηρητές.
Εχεις ένα σπίρτο;
Και δε μας δίνουν άλλες προοπτικές, εκτός από την περιστασιακή...
...καθαρά συμβολική, συμμετοχική πράξη τής ''ψήφου''.
''Θέλεις τη δεξιά μαριονέτα ή την αριστερή μαριονέτα;''
Ηρθε η στιγμή να προβάλω τις δικές μου ανεπάρκειες και δυσαρέσκειες...
...μέσα στα κοινωνικοπολιτικά και επιστημονικά σχέδια.
Να κάνω ν' ακουστεί η δική μου έλλειψη φωνής.
Σκέφτομαι κάτι που είπες.
-Που είπα εγώ; -Ναι.
Πως νιώθεις σαν να παρατηρείς τη ζωή σου...
...από την σκοπιά μιας γριας που κοντεύει να πεθάνει. Θυμάσαι;
Ετσι νιώθω μερικές φορές.
Σαν να κοιτάζω πίσω στη ζωή μου.
Κι η ζωή μου είναι οι αναμνήσεις της.
Ακριβώς.
Ακουσα ότι ο Τιμ Λήρυ καθώς πέθαινε είπε...
...πως ανυπομονούσε να δει το σώμα του...
...νεκρό, ενώ το μυαλό του ακόμα ζούσε.
Αυτά τα 6-12 λεπτά εγκεφαλικής δραστηριότητας...
...αφού σταματήσουν όλα.
Κι ένα δευτερόλεπτο ονείρου είναι...
...άπειρα μεγαλύτερο από ένα εγρήγορσης.
-Καταλαβαίνεις; -Ναι.
Ας πούμε, ξυπνάω στις 10:12. Με ξαναπαίρνει ο ύπνος...
...και βλέπω περίπλοκα όνειρα που μοιάζουν να κρατάνε ώρες. Ξυπνάω...
...κι είναι 10:13.
Ακριβώς. Κι αυτά τα 6-12 λεπτά εγκεφαλικής δραστηριότητας...
...μπορεί να είναι όλη η ζωή σου.
Είσαι εκείνη η γυναίκα, που κοιτάζει προς τα πίσω.
Αν είμαι; Εσύ τι θα είσαι;
Αυτό που είμαι τώρα.
Ισως υπάρχω μόνο στο μυαλό σου.
Εξακολουθώ να είμαι το ίδιο υπαρκτός με οτιδήποτε άλλο.
Κι εγώ σκέφτομαι κάτι που είπες.
Για τη μετενσάρκωση και από πού έρχονται οι καινούργιες ψυχές.
Πολλοί λένε...
...ότι είναι μετενσάρκωση της Κλεοπάτρας ή του Μ. Αλέξανδρου.
Εγώ θα τους έλεγα ότι είναι κάποιος ηλίθιος σαν όλους τους άλλους.
Θέλω να πω, είναι αδύνατο.
Ο παγκόσμιος πληθυσμός διπλασιάστηκε τα τελευταία 40 χρόνια.
Αν αλήθεια πιστεύεις στην μοναδική, αιώνια ψυχή...
...έχεις μόνο 50% πιθανότητες να είναι η ψυχή σου πάνω από 40.
Και για να είναι 150 χρονών, είναι μία στις έξι.
Λες ότι δεν υπάρχει μετενσάρκωση; Οτι είμαστε όλοι νέες ψυχές;
Οτι οι μισοί από μας είμαστε καινούργιοι άνθρωποι;
-Θέλω να πω... -Τι εννοείς;
Πιστεύω ότι η μετενσάρκωση είναι μια ποιητική έκφραση...
...της συλλογικής μνήμης.
Διάβασα ένα άρθρο ενός βιοχημικού.
Ελεγε ότι όταν γεννιέται κάποιος οργανισμός...
...έχει ν' αντλήσει μνήμη 1 δισεκατομμυρίου ετών.
Από κει κληρονομούμε τα ένστικτά μας.
Μ' αρέσει αυτό. Σαν να υπάρχει...
...ένα είδος τηλεπάθειας στο οποίο συμμετέχουμε...
...χωρίς να το συνειδητοποιούμε. Αυτό θα εξηγούσε...
...τα φαινομενικά αυθόρμητα άλματα της επιστήμης και της τέχνης.
Τα ίδια αποτελέσματα ξεπετιούνται παντού...
...ανεξάρτητα το ένα απ' το άλλο.
Κάποιος σ' ένα κομπιούτερ σκέφτεται κάτι και συγχρόνως...
...ένα σωρό άλλοι σκέφτονται το ίδιο πράγμα.
Εκαναν μια έρευνα. Απομόνωσαν μια ομάδα ανθρώπων...
...και κατέγραφαν τις ικανότητές τους στα σταυρόλεξα...
...σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό.
Τους έδωσαν ένα χτεσινό σταυρόλεξο, που το είχαν ήδη λύσει χιλιάδες άλλοι.
Το σκορ τους ανέβηκε δραματικά. Περίπου 20% .
Λες και υπάρχουν έτοιμες οι απαντήσεις...
...και μπορούν να τις συλλάβουν.
Σαν να μοιραζόμαστε τηλεπαθητικά τις εμπειρίες μας.
Θα σας εκδικηθώ, καθάρματα.
Θα πληρώσετε για ό,τι μου κάνατε.
Για κάθε δευτερόλεπτο που περνάω σ' αυτό το μπουντρούμι...
...θα φροντίσω να περάσετε ένα χρόνο σε ζωντανή κόλαση!
Θα με ικετεύετε να σας αφήσω να πεθάνετε. Αλλά όχι ακόμα.
Θέλω να υποφέρετε, καριόληδες.
Θα σας δείξω εγώ. Ισως μια βελόνα μέσα στο αυτί.
Η ένα αναμμένο πούρο στο μάτι.
Τίποτα πολύπλοκο.
Λίγο λιωμένο μολύβι στον κώλο;
Η ακόμα καλύτερα, εκείνο το κόλπο των Απάτσι.
Θα σας κόψω τα βλέφαρα.
Θα σας ακούω να ξεφωνίζετε, καθάρματα.
Τι γλυκιά μουσική θα είναι!
Θα το κάνουμε σε νοσοκομείο...
...με γιατρούς και νοσοκόμες, για να μην πεθάνετε πολύ γρήγορα.
Και ξέρετε ποιο είναι το καλύτερο;
Οταν θα σας έχω κόψει τα βλέφαρα, αδερφάρες...
...κι αναγκαστικά θα με βλέπετε να σας το κάνω.
Θα με βλέπετε να πλησιάζω το πούρο στο ορθάνοιχτο μάτι σας...
...μέχρι που να κοντεύετε να τρελαθείτε. Αλλά όχι εντελώς.
Θέλω να κρατήσει πολλή ώρα.
Θέλω να ξέρετε ότι είμαι εγώ. Εγώ είμαι αυτός που σας το κάνει!
Αυτός ο ηλίθιος ψυχίατρος, με την απόλυτη άγνοια!
Κι αυτός ο μεθύστακας δικαστής. Φαντασμένος γάιδαρος!
Μην κρίνετε, ίνα μη κριθείτε!
Θα πεθάνετε όλοι τη μέρα που θα βγω απ' αυτή τη σκατότρυπα!
Σας εγγυώμαι ότι θα μετανοιώσετε για τη μέρα που με γνωρίσατε!
Σήμερα η επιστήμη έχει πάρει τη θέση του Θεού...
...αλλά μερικά φιλοσοφικά προβλήματα εξακολουθούν να μας ταλαιπωρούν.
Πάρε την ελεύθερη βούληση.
Αυτό το πρόβλημα υπάρχει από την εποχή τού Αριστοτέλη, 350 π.Χ.
Ο Αγ. Αυγουστίνος κι ο Ακινάτος ρωτούν...
...πώς γίνεται να είμαστε ελεύθεροι...
...αν ο Θεός ξέρει ήδη τι πρόκειται να κάνουμε.
Σήμερα ξέρουμε ότι ο κόσμος λειτουργεί...
...με στοιχειώδεις φυσικούς νόμους.
Αυτοί οι νόμοι διέπουν τη συμπεριφορά...
...κάθε αντικειμένου στον κόσμο.
Κι αφού είναι αξιόπιστοι, καθιστούν δυνατά τα τεχνολογικά επιτεύγματα.
Κι εμείς φυσικά συστήματα είμαστε.
Σύνθετες ενώσεις άνθρακα, κυρίως νερό.
Η συμπεριφορά μας δεν εξαιρείται απ' αυτούς τους νόμους.
Κι έτσι, είτε ο Θεός ρυθμίζει τα πάντα και τα ξέρει από πριν...
...είτε μας κυβερνούν φυσικοί νόμοι...
...δεν υπάρχει πολύς χώρος για ελευθερία.
Μπορεί να θέλεις ν' αγνοήσεις το μυστήριο της ελεύθερης βούλησης.
Να πεις, ''Είναι ένα ιστορικό ανέκδοτο, είναι αφελές.
Είναι ερώτημα χωρίς απάντηση. Ξέχνα το.''
Αλλά το ερώτημα παραμένει.
Αν σκεφτείς την ατομικότητα, το ποιος είσαι...
...αυτό βασίζεται στις επιλογές που κάνεις. Ας πάρουμε π.χ. την ευθύνη.
Θεωρείσαι υπεύθυνος ή ένοχος ή σε θαυμάζουν ή σε σέβονται...
...για τα πράγματα που κάνεις με τη δική σου θέληση.
Το ερώτημα τίθεται συνέχεια και απάντηση δεν έχουμε.
Οι αποφάσεις σου μπορεί να μοιάζουν με παντομίμα.
Φαντάσου. Ηλεκτρική δραστηριότητα στον εγκέφαλο. Οι νευρώνες...
...στέλνουν σήμα μέσω των νεύρων στις μυϊκές ίνες. Αυτές συσπώνται.
Απλώνεις το χέρι σου. Φαίνεται σαν ελεύθερη πράξη...
...αλλά κάθε μέρος αυτής της διαδικασίας...
...διέπεται από φυσικούς νόμους. Χημικούς, ηλεκτρικούς, κ.ο.κ.
Η Μεγάλη Εκρηξη έθεσε τις αρχικές συνθήκες...
...και όλη η υπόλοιπη ανθρώπινη ιστορία...
...είναι η συμμόρφωση υποατομικών...
...σωματιδίων σε κάποιους φυσικούς νόμους.
Νομίζουμε πως είμαστε ξεχωριστοί, πως έχουμε αξιοπρέπεια.
Τώρα αυτή η άποψη κινδυνεύει. Αλοιώνεται από αυτή την εικόνα.
Μπορείς να πεις, ''Τι ρόλο παίζει η κβαντομηχανική;
Ξέρω ότι είναι μια πιθανολογική θεωρία.
Είναι χαλαρή. Μας επιτρέπει να καταλάβουμε την ελεύθερη βούληση.''
Αλλά αν κοιτάξεις τις λεπτομέρειες, δε βοηθάει...
...επειδή αφορά σωματίδια, και η συμπεριφορά τους είναι τυχαία.
Παρεκκλίνουν. Η συμπεριφορά τους είναι παράλογη...
...και απρόβλεπτη. Δεν μπορούμε να την...
...κατανοήσουμε με βάση τα προηγούμενα.
Εχει ένα πιθανολογικό πλαίσιο.
Είναι η ελευθερία απλώς ζήτημα πιθανοτήτων;
Τυχαία γεγονότα σ' ένα χαοτικό σύστημα;
Προτιμώ να είμαι ένα γρανάζι μιας ντετερμινιστικής, φυσικής μηχανής...
...παρά μια τυχαία παρέκκλιση.
Δεν θα αγνοήσουμε το πρόβλημα. Πρέπει να βρούμε χώρο για τα άτομα.
Οχι απλώς σώματα, αλλά άτομα. Να λύσουμε το πρόβλημα της ελευθερίας...
...της επιλογής και της ευθύνης και της κατανόησης της ατομικότητας.
''Δεν μπορείς να τα βάλεις με το Δήμο. ''
''Θάνατος και φόροι. '' ''Μη μιλάς για πολιτική ή θρησκεία. ''
Ολα αυτά είναι η εχθρική προπαγάνδα.
Πέσε κάτω, στρατιώτη!
Το είδαμε στον 20ό αιώνα. Στον 21ο, πρέπει να συνειδητοποιήσουμε...
...ότι δεν μπορούν να μας χώνουν σαν ποντίκια στο λαβύρινθο.
Δε θα μας αφαιρέσουν την ανθρωπιά!
Με ανησυχεί αυτό που συμβαίνει στον κόσμο.
Με ανησυχούν οι δομές, τα συστήματα ελέγχου.
Αυτοί που ελέγχουν τη ζωή μου κι αυτοί...
...που επιζητούν να την ελέγξουν!
Θέλω ελευθερία! Αυτό πρέπει να θέλετε κι εσείς!
Από μας εξαρτάται να εκδηλώνουμε την απληστία, το μίσος, το φθόνο...
...και τις ανασφάλειες. Τον δικό τους τρόπο ελέγχου. Νιώθουμε μικροί...
...κι έτσι πρόθυμα εγκατελείπουμε την κυριαρχία και την ελευθερία μας.
Πρέπει να καταλάβουμε ότι μας κάνουν μαζική πλύση εγκεφάλου.
Αντισταθείτε στο δουλεμπορικό κράτος!
Ο 21ος είναι ένας νέος αιώνας. Οχι ο αιώνας τής δουλείας...
...των ψεμάτων και των ασήμαντων ζητημάτων...
...του ταξισμού, του κρατισμού και των άλλων τρόπων ελέγχου.
Η ανθρωπότητα θα απαιτήσει κάτι αγνό και δίκαιο.
Σκουπίδια! Φιλελεύθερος Δημοκρατικός, συντηρητικός Ρεπουμπλικάνος.
Δυο όψεις τού ίδιου νομίσματος!
Δυο ομάδες στελεχών...
...για τη θέση τού διευθυντή της Σκλαβιάς Α.Ε.!
Η αλήθεια υπάρχει, αλλά αυτοί στρώνουν έναν μπουφέ με ψέματα!
Τα έχω σιχαθεί! Και δε θα φάω ούτε μια μπουκιά!
Η αντίσταση δεν είναι μάταιη! Θα κερδίσουμε!
Η ανθρωπότητα είναι καλή! Δεν είμαστε αποτυχημένοι!
Θα σταθούμε όρθιοι, σαν άνθρωποι!
Θα εμπνεόμαστε από αληθινά πράγματα!
Τη δημιουργικότητα, το δυναμικό...
...ανθρώπινο πνεύμα, που δεν υποτάσσεται!
Αυτά είχα να πω. Η μπάλα είναι στο γήπεδό σας.
Πασχίζουμε να ελευθερωθούμε από το αρνητικό...
...που είναι η δική μας βούληση για την ασημαντότητα.
Αν πούμε μια φορά ναι στη στιγμή, η κατάφαση είναι μεταδοτική.
Ξεσπάει σε μια αλυσίδα καταφάσεων που δεν έχει όρια.
Αν πούμε ναι σε μία στιγμή...
...είναι σαν να λέμε ναι σε ολόκληρη την ύπαρξη.
Ο κεντρικός χαρακτήρας είναι αυτό που αποκαλώ ''το μυαλό''.
Η υπεροχή του, η ικανότητά του να εκδηλώνει.
Στην ιστορία, έχουν γίνει προσπάθειες...
...να ελεγχθούν εμπειρίες που συμβαίνουν στο χείλος των ορίων...
...όπου το μυαλό είναι ευάλωτο.
Αλλά νομίζω ότι είμαστε σε μια πολύ σημαντική στιγμή στην ιστορία.
Αυτές οι στιγμές που αποκαλούμε οριακές, όρια, μεθοριακές...
...εμπειρίες τής ζώνης Χ, τώρα γίνονται συνηθισμένες.
Αυτές οι πολλαπλότητες και διακρίσεις στέλνουν διαφορές, δημιουργώντας...
...μεγάλη δυσκολία στο παλιό μυαλό.
Και μπαίνοντας μέσα στην ίδια τους την ουσία...
...νιώθοντας τη μοναδικότητά τους...
...κάποιος μπορεί ν' ανακαλύψει εκείνο το κοινό...
...στοιχείο που τις κρατάει ενωμένες.
Κι έτσι ο κεντρικός χαρακτήρας είναι γι' αυτό το νέο μυαλό...
...ένα καλύτερο μυαλό.
Ενα μυαλό που δεν υπήρξε ακόμα.
Κι όταν μπούμε σ' αυτή την κατάσταση...
...βλέπουμε μια ριζική υποκειμενικότητα.
Συντονισμό με την ατομικότητα, με τη μοναδικότητα.
Και το μυαλό μπορεί ν' ανοιχτεί σε μια τεράστια αντικειμενικότητα.
Κι έτσι η ιστορία είναι τώρα η ιστορία τού Σύμπαντος.
Η στιγμή δεν είναι ένα φευγαλέο, άδειο τίποτα, κι όμως...
...και μ' αυτόν τον τρόπο συμβαίνουν τα μυστικά περάσματα...
...ναι, είναι άδειο με τόση πληρότητα...
...που η μεγάλη στιγμή, η μεγάλη ζωή...
...του σύμπαντος πάλλεται μέσα του.
Και κάθε αντικείμενο, κάθε τόπος...
...κάθε πράξη, αφήνει σημάδι.
Κι αυτή η ιστορία είναι μοναδική. Ομως, είναι απανωτές ιστορίες.
Διαλύεται σε σωματίδια που στροβιλίζονται.
Η εγώ κινούμαι γρήγορα ή ο χρόνος. Ποτέ ταυτόχρονα.
Είναι εντελώς παράδοξο.
Είμαι πιο κοντά στο θάνατο παρά ποτέ...
...αλλά νιώθω ότι έχω στη διάθεσή μου περισσότερο χρόνο.
Οταν ήμουν νεότερη είχα μια απεγνωσμένη ανάγκη...
...για σιγουριά. Ηθελα να φτάσω στο τέλος τού δρόμου.
Ξέρω τι εννοείς. Θυμάμαι που σκεφτόμουν:
Κάποια μέρα, ίσως στα 35 μου...
...όλα κατά κάποιο τρόπο θα παγώσουν, θα μονιμοποιηθούν.
Σαν να υπήρχε ένα οροπέδιο...
...που με περίμενε. Σκαρφάλωνα. Οταν θα έφτανα στην κορυφή...
...θα σταματούσε η ανάπτυξη, η αλλαγή.
Ακόμα και η χαρά.
Αλλά δε συνέβη, ευτυχώς.
Στα νιάτα μας, δε λαμβάνουμε υπόψη την ατελείωτη περιέργεια.
Αυτό είναι το σπουδαίο στον άνθρωπο.
Ξέρεις τι λέει ο Μπένεντικτ Αντερσον για την ταυτότητα;
Μιλάει, ας πούμε, για μια φωτογραφία μωρού.
Πιάνεις αυτή τη διδιάστατη εικόνα και λες, ''Αυτός είμαι εγώ.''
Για να συνδέσεις το μωρό τής...
...φωτογραφίας με τον εαυτό σου στο παρόν...
...πρέπει να φτιάξεις μια ιστορία.
''Εδώ είμαι εγώ, ενός έτους. Αργότερα, είχα μακριά μαλλιά...
...και μετά μετακομίσαμε στο Ρίβερντεϊλ, και να 'μαι.''
Κι έτσι χρειάζεται μια φανταστική ιστορία...
...για να ταυτίσει εσένα και το μωρό.
-Να δημιουργήσει την ταυτότητά σου. -Το αστείο είναι...
...ότι τα κύτταρά μας αναγεννιούνται κάθε εφτά χρόνια.
Εχουμε γίνει διαφορετικοί άνθρωποι πολλές φορές στο μεταξύ.
Κι όμως, παραμένουμε βασικά ο εαυτός μας.
ΘΟΡΥΒΟΣ& ΗΣΥΧΙΑ
Η κριτική μας άρχισε όπως όλες οι κριτικές. Με την αμφιβολία.
Η αμφιβολία έγινε η ιστορία μας.
Αναζητούσαμε μια νέα ιστορία, τη δικιά μας.
Προσπαθήσαμε να αντιληφθούμε αυτή τη νέα ιστορία, με την υποψία...
...ότι η συνηθισμένη γλώσσα δεν μπορούσε να την πει.
Το παρελθόν μας φαινόταν παγωμένο, μακρινό, και κάθε μας χειρονομία...
...σηματοδοτούσε ακύρωση του παλιού κόσμου και αναζήτηση ενός νέου.
Ο τρόπος ζωής μας δημιουργούσε μια νέα κατάσταση ευφορίας και φιλίας.
Μια ανατρεπτική μικροκοινωνία στην καρδιά μιας ανίδεης κοινωνίας.
Η τέχνη δεν ήταν στόχος, αλλά ευκαιρία...
...και μέθοδος εντοπισμού τού ρυθμού...
...και των θαμμένων δυνατοτήτων της εποχής μας.
Ηταν η ανακάλυψη της επικοινωνίας. Η η αναζήτησή της.
Να τη βρίσκεις και να τη χάνεις.
Εμείς, οι ανήσυχοι, συνεχίζαμε να ψάχνουμε...
...γεμίζοντας τις σιωπές με ευχές, φόβους, φαντασίες.
Οδηγημένοι απ' το γεγονός ότι όσο άδειος κι αν φαινόταν ο κόσμος...
...όσο υποβαθμισμένος και εξαντλημένος...
...οτιδήποτε ήταν δυνατό. Κάτω από τις σωστές συνθήκες...
...ένας νέος κόσμος ήταν εξίσου πιθανός με τον παλιό.
ΞΑΝΑΡΧΙΖΟΝΤΑΣ... ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΗ
Υπάρχουν δύο είδη αρρώστων:
Αυτοί που υποφέρουν από έλλειψη ζωής...
...κι αυτοί που υποφέρουν από υπεραφθονία ζωής.
Πάντα βρισκόμουν στη δεύτερη κατηγορία.
Αν το σκεφτείς, κάθε ανθρώπινη συμπεριφορά και δραστηριότητα...
...δε διαφέρει ουσιαστικά απ' τη συμπεριφορά των ζώων.
Οι πιο προχωρημένες τεχνολογίες...
...μας φέρνουν στην καλύτερη περίπτωση...
...στο επίπεδο του σούπερ-χιμπατζή.
Το χάσμα ανάμεσα στον Πλάτωνα και τον Νίτσε και τον μέσο άνθρωπο...
...είναι μεγαλύτερο από εκείνο του χιμπατζή με τον μέσο άνθρωπο.
Το βασίλειο του αληθινού πνεύματος...
...ο αληθινός καλλιτέχνης, ο άγιος, ο φιλόσοφος, σπάνια επιτυγχάνεται.
Γιατί τόσο λίγοι;
Γιατί η παγκόσμια ιστορία και εξέλιξη δεν είναι ιστορία προόδου...
...αλλά μια ατελείωτη και μάταιη προσθήκη μηδενικών;
Δεν έχουν αναπτυχθεί μεγαλύτερες αξίες.
Οι Ελληνες πριν 3000 χρόνια ήταν το ίδιο προχωρημένοι μ' εμάς.
Ποια είναι τα φράγματα που εμποδίζουν τους ανθρώπους...
...να φτάσουν τις πραγματικές τους δυνατότητες;
Η απάντηση μπορεί να βρεθεί σε μια άλλη ερώτηση:
Ποιο είναι το πιο κοινό ανθρώπινο χαρακτηριστικό;
Ο φόβος...
...ή η οκνηρία;
Τι γράφεις;
Ενα μυθιστόρημα.
Ποια είναι η υπόθεση;
Δεν έχει υπόθεση. Είναι απλώς...
...άνθρωποι, χειρονομίες, στιγμές.
Σταγόνες έκστασης. Φευγαλέες συγκινήσεις.
Με λίγα λόγια...
...οι μεγαλύτερες ιστορίες όλων των εποχών.
Είσαι κι εσύ στην ιστορία;
Δε νομίζω.
Αλλά απ' την άλλη, πρώτα τη διαβάζω και μετά τη γράφω.
Ηταν στην έρημο, στη μέση τού πουθενά, στο δρόμο για το Βέγκας.
Πού και πού, σταματούσε κανένα αμάξι για βενζίνη.
Ηταν το τελευταίο βενζινάδικο πριν το Βέγκας.
Υπήρχε μια καρέκλα και το ταμείο. Δεν είχε άλλο χώρο το γραφείο.
Κοιμόμουν και άκουσα ένα θόρυβο.
Ξέρεις, σαν να ήταν στο μυαλό μου. Σηκώθηκα...
...βγήκα έξω και στάθηκα στο πεζοδρόμιο...
...εκεί που τελειώνει το βενζινάδικο.
Ετριβα τα μάτια μου, προσπαθώντας να δω τι συμβαίνει.
Στην άκρη τού βενζινάδικου, υπήρχαν σχάρες με λάστιχα...
...δεμένα με αλυσίδες.
Και βλέπω ένα νοικιασμένο φορτηγό.
Κι έναν τύπο χωρίς μπλούζα.
Φορτώνει το φορτηγό...
...με όλα τα λάστιχα.
Κρατάει τα δύο τελευταία στα χέρια του.
Τα σπρώχνει μέσα στο φορτηγό. Φυσικά, αρχίζω να φωνάζω, ''Εϊ, εσύ!''
Ο τύπος γυρίζει. Δε φοράει μπλούζα. Ιδρωκοπάει.
Είναι σαν ντουλάπα. Βγάζει ένα μαχαίρι 30 πόντους...
...κι αρχίζει να τρέχει καταπάνω μου φωνάζοντας:
Εγώ σκέφτομαι:
''Αυτό δεν είναι σωστό.''
Μπαίνω μέσα...
...βάζω το χέρι μου στο ταμείο, όπου ο βενζινάς φύλαγε ένα ρεβόλβερ.
Το βγάζω έξω...
...σηκώνω την ασφάλεια...
...και καθώς γυρίζω, αυτός μπαίνει από την πόρτα. Είδα τα μάτια του.
Ποτέ δε θα ξεχάσω τα μάτια του.
Είχαν μόνο κακές σκέψεις για μένα.
Πυροβολώ μία φορά και τον πετυχαίνω στο στήθος.
Οσο γρήγορα έμπαινε απ' την πόρτα, τόσο γρήγορα βγήκε.
Πέρασε ανάμεσα στις δύο αντλίες, σούπερ και ρέγκιουλαρ.
Πρέπει να είχε πάρει ναρκωτικά, επειδή σηκώθηκε όρθιος.
Κρατούσε το μαχαίρι, το στήθος του ήταν γεμάτο αίματα.
Σηκώθηκε και κουνήθηκε λίγο. Εγώ είχα πάθει σοκ.
Κρατάω τη σκανδάλη και χτυπάω τον κόκορα. Ηταν απ' τα παλιά.
Τον τίναξα έξω απ' το βενζινάδικο.
Από τότε, πάντα κουβαλάω αυτό.
Η οπλοφορία είναι η καλύτερη άμυνα ενάντια στην τυραννία.
Στην υγειά σου.
Εχω πολύ καιρό να πυροβολήσω, δεν ξέρω αν λειτουργεί.
Πάτα τη σκανδάλη να δεις.
Γεια σου, δικέ μου. Φαίνεται πως έφυγες ήδη.
Θύμισέ μου να σου πω το όνειρο που είδα χτες. Περίεργα πράγματα.
Εντάξει. Τα λέμε αργότερα.
...ιππασία χωρίς σέλα. Ο Κοπενχάγκεν Γουίλιαμ με τον Μάικ Σάνκι...
Για να φτιάξετε καπέλο, ράψτε το από μέσα...
Δεν περιμένω το μέλλον...
...προσδοκώντας σωτηρία, άφεση, ούτε καν φώτιση.
Πιστεύω ότι αυτή η λειψή τελειότητα είναι επαρκής και πλήρης...
...σε κάθε μία ανείπωτη στιγμή.
...Ξανθιά Μύγα, Πυγολαμπίδα, Φίδι...
...παρανοικά μακαρόνια για μασούλημα...
...μακριά παράδοση μάγων, σάμαν και οραματιστών...
...που έχουν τελειοποιήσει την τέχνη του ονειρικού ταξιδιού...
...τη ''διαυγή'' ονειρική κατάσταση, όπου, ελέγχοντας τα όνειρά σου...
...μπορείς ν' ανακαλύψεις πράγματα πέρα απ' τις δυνατότητές σου.
Λύντον Τζόνσον Παρέλαση Ορκωμοσίας
...ξανακερδίζοντας...
Του λέει τι κάνει ο Φίλιξ.
Ενα μοναδικό εγώ είναι παράλογα στενή σκοπιά...
...για να δεις αυτή την εμπειρία.
Εκεί που οι περισσότεροι αναλογίζονται τη σχέση τους με το σύμπαν...
...εγώ αναλογίζομαι τη σχέση των διαφόρων εαυτών μου μεταξύ τους.
Ενώ οι περισσότεροι με κινητικά προβλήματα μετά βίας κυκλοφορούν...
...σε ηλικία 92 ετών, βγαίνει να δει τον κόσμο.
Πώς πάει;
Λένε ότι τα όνειρα είναι αληθινά μόνο όσο διαρκούν.
Δεν μπορούμε να το πούμε αυτό και για τη ζωή;
Πολλοί από μας χαρτογραφούμε τη σχέση μυαλού-σώματος των ονείρων.
Αποκαλούμαστε ονειροναύτες, εξερευνητές τού κόσμου των ονείρων.
Υπάρχουν δύο αντίθετες καταστάσεις συνειδητότητας...
...που δεν συγκρούονται καθόλου.
Στην εγρήγορση, το νευρικό σύστημα...
...εμποδίζει την ζωντάνια των αναμνήσεων.
Αυτό είναι λογικό από εξελικτικής πλευράς.
Θα ήταν άβολο αν ένα αρπακτικό...
...μπορούσε κατά λάθος να θεωρηθεί ως η ανάμνησή του...
...και αντίστροφα. Αν η ανάμνηση ενός αρπακτικού...
...μας δημιουργούσε μια αντιληπτική εικόνα...
...θα το βάζαμε στα πόδια όποτε είχαμε μια τρομακτική σκέψη.
Οι σεροτονικοί νευρώνες εμποδίζουν τις παραισθήσεις.
Και αυτοί καταστέλλονται κατά τη διάρκεια του ύπνου RΕΜ.
Αυτό κάνει τα όνειρα να φαίνονται αληθινό...
...αλλά εμποδίζει ανταγωνισμό...
...από άλλες αντιληπτικές διαδικασίες.
Γι' αυτό τα όνειρα συγχέονται με την πραγματικότητα.
Στο σύστημα νευρικής δραστηριότητας που δημιουργεί τον κόσμο μας...
...δεν υπάρχει διαφορά μεταξύ αντίληψης και πράξης στο όνειρο...
...και της αντίληψης και πράξης σε εγρήγορση.
Ενας φίλος μού είπε κάποτε πως το χειρότερο λάθος είναι...
...να νομίζεις ότι είσαι ζωντανός...
...ενώ στην πραγματικότητα κοιμάσαι στην αίθουσα αναμονής τής ζωής.
Το κόλπο είναι να συνδυάζεις τις λογικές σου ικανότητες εγρήγορσης...
...με τις απεριόριστες δυνατότητες των ονείρων σου.
Αν μπορείς να το κάνεις αυτό, μπορείς να κάνεις οτιδήποτε.
Είχες ποτέ μια δουλειά που μισούσες και δούλευες σκληρά;
Μια σκληρή μέρα στη δουλειά, τελικά πας σπίτι, ξαπλώνεις, κοιμάσαι.
Και ξυπνάς και συνειδητοποιείς ότι όλη η μέρα στη δουλειά ήταν όνειρο.
Δε φτάνει που πουλάς τη ζωή σου...
...για τον βασικό μισθό, τώρα παίρνουν και τα όνειρά σου δωρεάν.
Δικέ μου, τι κάνεις εδώ;
Θεωρώ τον εαυτό μου κοινωνικό λιπαντή του κόσμου των ονείρων...
...βοηθάω τους ανθρώπους να γίνουν διαυγείς.
Να διώξουν το φόβο και το άγχος και να το γλεντήσουν.
Οταν λες διαυγής, εννοείς να ξέρεις ότι είναι όνειρα;
Τότε τα ελέγχεις. Είναι πιο ρεαλιστικά από τα μη διαυγή όνειρα.
Μόλις ξύπνησα από ένα όνειρο.
Ηταν σαν να ήμουν σε ένα εναλλακτικό σύμπαν.
Ναι, γίνεται. Τεχνικά, είναι ένα φαινόμενο του ύπνου...
...αλλά μπορείς να διασκεδάσεις πολύ με τα όνειρα.
-Και το παν είναι η διασκέδαση. -Ναι.
-Τι γινόταν στο όνειρό σου; -Ενα σωρό άνθρωποι μιλούσαν.
Κάποιοι έλεγαν παραλογισμούς, σαν σε παράξενη ταινία.
Μιλούσαν συνέχεια για οποιοδήποτε θέμα, πολύ έντονα.
Ξύπνησα με την απορία...
-...από πού ήρθαν όλα αυτά; -Μπορείς να τα ελέγξεις.
-Βλέπεις συχνά τέτοια όνειρα; -Επωφελούμαι όσο μπορώ.
Το κόλπο είναι να συνειδητοποιήσεις ότι ονειρεύεσαι.
Να το αναγνωρίσεις.
Πρέπει να μπορείς να αναρωτιέσαι, ''Είναι όνειρο;''
Οι περισσότεροι δεν αναρωτιούνται, ξύπνιοι ή κοιμισμένοι.
Υπνοβατούν στο ξύπνιο τους και ξυπνοβατούν στα όνειρα.
Δεν το ευχαριστιούνται καθόλου.
Αυτό που μ' έκανε να καταλάβω ότι ονειρευόμουν ήταν το ρολόι μου.
Δεν μπορούσα να το διαβάσω, σαν να είχαν χαλάσει τα κυκλώματα.
Συνηθισμένο. Και τα μικρά τυπωμένα γράμματα είναι δύσκολα. Ασταθή.
Ενα άλλο στοιχείο είναι να προσπαθείς να ρυθμίσεις το φως. Δεν μπορείς.
Αν δεις διακόπτη φώτων, έλεγξε αν δουλεύει.
Αυτό δε γίνεται σε διαυγές όνειρο.
Τι πειράζει; Μπορώ να πετάω, μπορώ να συζητάω με τον Αλμπερτ Σβάιτσερ.
Μπορώ να εξερευνώ νέες διαστάσεις της πραγματικότητας.
Μπορώ να κάνω ό,τι σεξ θέλω. Που είναι πολύ καλό.
Δεν μπορώ να ρυθμίσω τα φώτα.
Ωστε αυτό κάνεις για να διαπιστώσεις αν ονειρεύεσαι;
Μπορείς να εκπαιδευτείς για να το αναγνωρίζεις.
Πάτα ένα διακόπτη πού και πού.
Αν τα φώτα είναι αναμμένα και δεν μπορείς να τα σβήσεις, ονειρεύεσαι.
Και τότε, στρώσου στη δουλειά. Και είναι χωρίς όρια.
-Ξέρεις τι δουλεύω τώρα; -Τι;
Είναι πολύ φιλόδοξο. Αλλά βελτιώνομαι.
Θα σ' αρέσει.
Οραση 360 μοιρών. Βλέπω σ' όλες τις κατευθύνσεις. Καλό, ε;
Ναι. Πρέπει να φύγω, δικέ μου.
Τα λέμε. ''Σούπερ περφούντο'' στην παραμονή τής μέρας σου.
Τι θα πει αυτό;
Δεν το έχω καταλάβει ποτέ. Ισως μπορείς εσύ.
Ενας τύπος μού το ψιθυρίζει συνέχεια στο αυτί.
Ο Λούις. Συχνός θαμώνας των ονείρων μου.
ΜΑΒΕΡΙΚ
ΑΖΤΕΚ
Η ΙΕΡΗ ΣΤΙΓΜΗ
Ο κινηματογράφος, ουσιαστικά...
...είναι αναπαραγωγή της πραγματικότητας.
Γι' αυτόν, δεν είναι ένα αφηγηματικό μέσον.
Νιώθει σαν...
...οι ταινίες... Η λογοτεχνία είναι καλύτερη για να πεις μια ιστορία.
Οπως όταν λες ένα ανέκδοτο. ''Ενας τύπος μπαίνει σ' ένα μπαρ...
...και βλέπει ένα νάνο.''
Φαντάζεσαι έναν τύπο κι ένα νάνο σ' ένα μπαρ. Είναι φανταστικό.
Αλλά στο σινεμά, βλέπεις έναν συγκεκριμένο τύπο...
...σε συγκεκριμένο μπαρ, μ' έναν συγκεκριμένο νάνο.
Για τον Μπαζέν, η οντολογία της ταινίας έχει να κάνει...
...μ' αυτό που έχει η φωτογραφία...
...εκτός που προσθέτει χρόνο και μεγαλύτερο ρεαλισμό.
Κι έτσι είναι αυτός ο τύπος, εκείνη τη στιγμή, σ' εκείνο το χώρο.
Κι ο Μπαζέν είναι Χριστιανός κι έτσι πιστεύει...
...στο Θεό, προφανώς, και ότι όλα...
Γι' αυτόν, πραγματικότητα και Θεός είναι το ίδιο.
Αυτό που συλλαμβάνει η ταινία είναι η ενσάρκωση του Θεού, η δημιουργία...
...και σ' αυτή ακριβώς τη στιγμή ο Θεός εκδηλώνεται έτσι.
Αυτό που θα συλλάμβανε το φιλμ ακριβώς τώρα...
...θα ήταν ο Θεός σ' αυτό το τραπέζι. Ο Θεός με τη μορφή μας...
...να λέει και σκέφτεται ό,τι εμείς, επειδή είμαστε εκδηλώσεις τού Θεού.
Το φιλμ είναι καταγραφή τού Θεού ή...
...του προσώπου Του που αλλάζει συνέχεια.
Εχεις ένα κουνούπι. Να το...;
-Το πέτυχες. -Το πέτυχα;
Το Χόλυγουντ έκανε τις ταινίες μέσο αφήγησης. Παίρνεις...
...βιβλία ή ιστορίες, γράφεις σενάριο, βρίσκεις κάποιον που του ταιριάζει.
Είναι γελοίο. Δε θα 'πρεπε να βασίζεται στο σενάριο.
Επρεπε να βασίζεται στο πρόσωπο ή στο πράγμα.
Είναι σωστό που έχουν το σταρ-σύστεμ.
Το θέμα είναι το πρόσωπο...
...όχι η ιστορία.
Ο Τρυφό έλεγε ότι οι καλύτερες ταινίες δε γίνονται-
Τα καλύτερα σενάρια δεν κάνουν τις καλύτερες ταινίες.
Γίνεσαι σκλάβος τής ιστορίας.
Οι καλύτερες ταινίες είναι εκείνες που δεν δένονται δουλικά σ' αυτήν.
Κι έτσι η ιστορία, μού φαίνεται...
Στην ταινία υπάρχει αφηγηματικότητα, όπως στη μουσική.
Αλλά δε σκέφτεσαι την ιστορία τού τραγουδιού. Βγαίνει από τη στιγμή.
Αυτό έχει και η ταινία. Τη στιγμή, που είναι ιερή.
Αυτή η στιγμή είναι ιερή. Κάνουμε σαν να το αγνοούμε.
Λες και υπάρχουν στιγμές ιερές και στιγμές όχι ιερές.
Αυτή η στιγμή είναι ιερή. Στην ταινία μπαίνει σε καρέ, για να το δούμε.
''Ιερή, ιερή, ιερή'' στιγμή. Αλλά ποιος μπορεί να ζήσει έτσι;
Αν σε κοίταζα και σε έβλεπα ιερό, θα σταματούσα να μιλάω.
Θα ήσουνα μέσα στη στιγμή. Η στιγμή είναι ιερή, σωστά;
Ναι, θα ήμουν ανοιχτός. Θα σε κοίταζα στα μάτια...
...θα έκλαιγα, θα είχα συναισθήματα, κι αυτό δεν είναι ευγενικό.
Θα σ' έφερνα σε δύσκολη θέση.
Θα μπορούσες και να γελάσεις. Γιατί να κλάψεις;
Δεν ξέρω. Εχω την τάση να κλαίω.
Λοιπόν, είναι η...;
Ας το κάνουμε τώρα αμέσως. Να ζήσουμε μια ιερή στιγμή.
Ολα είναι σε στρώματα. Πρώτα η ιερή στιγμή, μετά...
...η συνειδητοποίησή της. Οπως στις ταινίες, πρώτα συμβαίνει η στιγμή...
...μετά ο ήρωας προσποιείται ότι είναι σε μια διαφορετική πραγματικότητα.
Μπήκα και βγήκα από την ιερή στιγμή, κοιτάζοντάς σε.
Δεν μπορείς- Είσαι μοναδικός.
Γι' αυτό μ' αρέσει η παρέα σου. Με φέρνεις σ' αυτή την κατάσταση.
ΚΛΕΙΣΤΟΣ ΔΡΟΜΟΣ ΠΑΡΑΚΑΜΨΗ
Αν ο κόσμος είναι ψεύτικος και τίποτα δεν είναι αληθινό, όλα είναι δυνατά.
Ψάχνοντας τι αγαπάμε, βρίσκουμε τι μας...
...εμποδίζει να έχομε ό,τι επιθυμούμε.
Η άνεση δε θα είναι ποτέ άνετη.
Μια συστηματική αμφισβήτηση της ευτυχίας.
Κόψε τις φωνητικές χορδές κάθε ομιλητή και υποτίμησε το νόμισμα.
Αντιμετώπισε το οικείο. Η κοινωνία είναι μια απάτη τόσο πλήρης...
...που απαιτεί να καταστραφεί πέρα από κάθε μνήμη.
Οπου υπάρχει φωτιά, θα κουβαλάμε βενζίνη.
Να διακόψουμε τις καθημερινές εμπειρίες και τις προσδοκίες.
Ζήσε σαν να εξαρτάται κάτι από τις πράξεις σου.
Σπάσε τα ξόρκια της καταναλωτικής κοινωνίας...
...για να βγουν έξω οι καταπιεσμένες επιθυμίες μας.
Δείξε τι είναι η ζωή και τι θα μπορούσε να είναι.
Να βουτηχτούμε στη λήθη των πράξεων.
Θα υπάρχει μια πρωτόγνωρη ένταση. Ν' ανταλλάσσουμε αγάπη και μίσος...
...τρόμο και λύτρωση.
Επιβεβαίωση ελευθερίας τόσο έντονα που ισοδυναμεί με άρνηση ορίων.
-Τι κάνεις εκεί, γέρο; -Δεν είμαι σίγουρος.
Χρειάζεστε βοήθεια για να κατεβείτε;
Οχι, δε νομίζω.
Ηλίθιε.
Δεν είναι χειρότερος από μας. Ολο δράση, καθόλου θεωρία.
Εμείς είμαστε όλο θεωρία, καθόλου δράση.
Γιατί τόσο σκυθρωπός, κ. Ντεμπόργκ;
Αυτό που έλειπε έμοιαζε ανεπανόρθωτο.
Η ακραία αβεβαιότητα της επιβίωσης χωρίς εργασία...
...έκανε αναγκαίες τις υπερβολές...
...και καθοριστικές τις ρήξεις.
Οπως είπε ο Στήβενσον:
''Η αυτοκτονία ξέκανε πολλούς.
Το πιοτό και ο Διάβολος...
...κανόνισαν τους υπόλοιπους.''
Εϊ!
Ονειρεύεσαι;
Ναι.
Δεν έχω δει πολλούς τελευταία.
Τα πράγματα είναι σκληρά για όσους ονειρεύονται.
Λένε ότι τα όνειρα πέθαναν. Κανείς δεν ονειρεύεται πια.
Δεν πέθαναν. Απλώς έχουν ξεχαστεί.
Εχουν αφαιρεθεί από τη γλώσσα μας.
Κανείς δεν τα διδάσκει, άρα κανείς δεν ξέρει ότι υπάρχουν.
Οποιος ονειρεύεται εξορίζεται στην αφάνεια.
Προσπαθώ να το αλλάξω αυτό. Ελπίζω να το κάνεις κι εσύ...
...με το να ονειρεύεσαι κάθε μέρα.
Να ονειρευόμαστε με τα χέρια μας και το μυαλό μας.
Ο πλανήτης μας αντιμετωπίζει τα...
...μεγαλύτερα προβλήματα όλων των αιώνων.
Γι' αυτό, μη βαρεθείς.
Είναι η πιο συναρπαστική εποχή που θα μπορούσαμε να ζούμε.
Και τα πράγματα μόλις αρχίζουν.
Τα χίλια χρόνια είναι μια στιγμή. Δεν υπάρχει τίποτα καινούργιο.
Τα ίδια ξανά και ξανά. Οι ίδιες έννοιες που νιώθαμε παλιά.
Δεν υπάρχει εδώ τίποτα για μένα τώρα.
Τώρα θυμάμαι. Μου έχει ξανασυμβεί αυτό. Γι' αυτό έφυγα.
Εχεις αρχίσει να βρίσκεις απαντήσεις.
Αν και δύσκολο, οι ανταμοιβές θα είναι μεγάλες.
Εξάσκησε το μυαλό σου στο φουλ, ξέροντας ότι είναι μόνο μια άσκηση.
Φτιάξε αντικείμενα, λύσε προβλήματα, εξερεύνησε τα μυστικά τού σύμπαντος.
Γεύσου δεδομένα από όλες τις αισθήσεις.
Νιώσε χαρά, λύπη, γέλιο, συμπόνοια. Βάλε τις αναμνήσεις στην τσάντα σου.
Θυμάμαι από πού ήρθα και πώς έγινα άνθρωπος.
Το γιατί έμεινα. Τώρα είναι προγραμματισμένη η αναχώρησή μου.
Εξοδος. Φυγή από την ταχύτητα. Οχι απλώς αιωνιότητα, αλλά το άπειρο.
-Συγγνώμη. -Συγγνώμη.
Μπορούμε να το επαναλάβουμε; Ξέρω ότι δεν έχουμε γνωριστεί...
...αλλά δε θέλω να είμαι μυρμήγκι.
Περνάμε απ' τη ζωή σκοντάφτοντας ο ένας στον άλλον...
...σαν μυρμήγκια σε αυτόματο πιλότο...
...χωρίς ν' απαιτείται τίποτα ανθρώπινο από μας.
Σταμάτα. Προχώρα. Περπάτα εδώ. Οδήγα εκεί.
Ολα τα βασικά για την επιβίωση.
Πληροφορίες για να κινείται η αποικία των μυρμηγκιών...
...με αποτελεσματικό, ευγενικό τρόπο.
''Τα ρέστα σας.'' ''Χάρτινη ή πλαστική;'' ''Πιστωτική ή χρεωστική;''
''Θέλετε κέτσαπ;''
Δε θέλω καλαμάκι, θέλω αληθινές ανθρώπινες στιγμές.
Θέλω να σε δω. Θέλω να με δεις.
Δε θέλω να το χάσω αυτό. Δε θέλω να γίνω μυρμήγκι.
Ναι. Οχι...
...ούτε εγώ θέλω να είμαι μυρμήγκι.
Ευχαριστώ που με ταρακούνησες. Προχωρούσα...
...σε αυτόματο πιλότο ζόμπι. Δε νιώθω σαν μυρμήγκι, αλλά του μοιάζω.
Ο Ντ. Χ. Λώρενς είχε την ιδέα της συνάντησης δυο ανθρώπων...
...που αντί απλώς να προσπεράσουν...
...δέχονται ''την αντιπαράθεση ανάμεσα στις ψυχές τους.''
Είναι σαν να ελευθερώνουμε τους γενναίους θεούς που έχουμε μέσα μας.
Τότε, είναι σαν να έχουμε γνωριστεί.
Κάνω κάτι που μπορεί να σ' ενδιαφέρει. Είναι μια σαπουνόπερα...
...και οι ήρωες είναι οι φανταστικές ζωές των ερμηνευτών.
Σκέψου κάτι που ήθελες πάντα να κάνεις ή μια ζωή που θέλεις...
...κάτι τέτοιο. Το βάζουμε στο σενάριο...
...και μετά διασταυρώνεσαι με τους άλλους σε τυπική σαπουνόπερα.
Θέλω να την προβάλω σε αίθουσα, με τους ηθοποιούς παρόντες.
Κι όταν προβάλλεται το επεισόδιο...
...το κοινό μπορεί να καθοδηγεί τους ηθοποιούς για τα επόμενα επεισόδια.
Εχει να κάνει με επιλογές...
...δίνει στους ανθρώπους τη δυνατότητα...
...να λένε τι θέλουν να δουν...
...και τον καταναλωτισμό και την τέχνη και τα αγαθά...
...κι αν δε σ' αρέσει, στείλ' το πίσω, κι ό,τι πληρώνεις, παίρνεις...
...ή απλώς συμμετέχεις, κάνοντας επιλογές.
Λοιπόν, θέλεις να το κάνεις;
Ναι, φαίνεται πολύ ωραίο. Πολύ θα ήθελα να παίξω, αλλά...
...πρέπει να σε ρωτήσω κάτι πρώτα. Δεν ξέρω πώς να το πω, αλλά...
Πώς είναι να είσαι ήρωας ενός ονείρου; Επειδή...
...δεν είμαι ξύπνιος τώρα. Εχω να φορέσω ρολόι από τη Δ' Τάξη.
Είναι το ίδιο ρολόι, νομίζω.
Δεν ξέρω αν μπορείς ν' απαντήσεις αυτή την ερώτηση.
Προσπαθώ να καταλάβω πού είμαι και τι συμβαίνει.
Εσύ; Πώς σε λένε;
Ποια είναι η διεύθυνσή σου; Τι δουλειά κάνεις;
Δεν μπορώ να θυμηθώ τώρα. Ειλικρινά δε μου έρχεται.
Αλλά δεν έχει σημασία αν μπορώ να θυμηθώ πληροφορίες όπως...
...τη διεύθυνσή μου ή το πατρικό όνομα της μαμάς μου.
Εχω το πλεονέκτημα σ' αυτή την πραγματικότητα, αν τη λες έτσι...
...μιας σταθερής προοπτικής.
Ποια είναι η σταθερή προοπτική σου;
Είμαι κυρίως εγώ που έρχομαι σε επαφή με άλλους ανθρώπους...
...που με εκθέτουν σε πληροφορίες και ιδέες...
...που μου φαίνονται αόριστα οικείες.
Αλλά συγχρόνως, μου είναι και εντελώς ξένες.
Δε βρίσκομαι σ' έναν αντικειμενικό, λογικό κόσμο.
Σαν να πετάω τριγύρω...
Είναι αλλόκοτο, δεν είναι μια σταθερή κατάσταση.
Μάλλον σαν ένα ολόκληρο φάσμα συνειδητότητας.
Η διαύγεια μεταβάλλεται. Αυτή τη στιγμή ξέρω ότι ονειρεύομαι.
Και μάλιστα συζητάμε γι' αυτό. Είναι...
...το περισσότερο που μέχρι τώρα έχω διεισδύσει στις σκέψεις μου.
Συζητάω το ότι είμαι σε όνειρο.
Αλλά αρχίζω να σκέφτομαι...
...ότι είναι κάτι για το οποίο δεν έχω κανένα προηγούμενο.
Είναι εντελώς μοναδικό.
Η ποιότητα του περιβάλλοντος...
...και οι πληροφορίες που δέχομαι. Σαν την σαπουνόπερά σου, π.χ.
Είναι πολύ ωραία ιδέα!
Δεν την σκέφτηκα εγώ. Είναι έξω από μένα...
...σαν κάτι που μου μεταδόθηκε εξωτερικά.
Δεν ξέρω τι είναι αυτό.
Νομίζουμε ότι είμαστε περιορισμένοι απ' τον κόσμο και τα όριά του...
...αλλά στην πραγματικότητα εμείς τα δημιουργούμε.
Προσπαθείς να καταλάβεις, αλλά τώρα που ξέρεις ότι ονειρεύεσαι...
...μπορείς να κάνεις ό,τι θέλεις. Ονειρεύεσαι, αλλά είσαι ξύπνιος.
Εχεις...
...τόσες πολλές προοπτικές, κι αυτό σημαίνει η ζωή.
Καταλαβαίνω τι λες. Από μένα εξαρτάται. Εγώ ονειρεύομαι.
Είναι αλλόκοτο.
Πολλές απ' τις πληροφορίες...
...που μου έδιναν αυτοί οι άνθρωποι...
...είχαν πολύ βαριά υπονοούμενα.
Πώς νιώθεις, λοιπόν;
Μερικές φορές νιώθω απομονωμένος.
Συνήθως νιώθω δεμένος σ' αυτή την ενεργή διαδικασία.
Είναι αλλόκοτο. Συνήθως ήμουν παθητικός, δεν αντιδρούσα...
...εκτός από τώρα.
Αφηνα τις πληροφορίες να κυλάνε επάνω μου.
Δεν είναι απαραίτητα παθητική στάση το να μην απαντάς λεκτικά.
Επικοινωνούμε σε πολλά επίπεδα συγχρόνως.
Ισως αντιλαμβάνεσαι ευθέως.
Οι άνθρωποι που συνάντησα κι αυτά που θέλω να πω...
...είναι σαν να τα λένε αντί για μένα. Σαν να τους τα υποβάλλω.
Είναι κάτι ολοκληρωμένο.
Δεν είναι άσχημο όνειρο. Είναι σπουδαίο όνειρο.
Αλλά...
...είναι εντελώς διαφορετικό από κάθε προηγούμενο.
Σαν να είναι ''το'' όνειρο.
Σαν να προετοιμάζομαι για κάτι.
''Σ' αυτή τη γέφυρα'', προειδοποιεί ο Λόρκα...
...''η ζωή δεν είναι όνειρο.
Το νου σας και...
...το νου σας, και το νου σας.''
Πολλοί πιστεύουν ότι αφού συνέβη το ''τότε'', το ''τώρα'' δε συμβαίνει.
Δεν το ανέφερα, όμως; Το συνεχές ''ουάου'' συμβαίνει τώρα.
Είμαστε όλοι μαζί συγγραφείς αυτού του χορευτικού οργίου...
...όπου ακόμα και οι ανικανότητές μας έχουν γλέντι.
Είμαστε συγγραφείς των εαυτών μας, σε μυθιστόρημα του Ντοστογιέφσκι...
...με πρωταγωνιστές παλιάτσους.
Αυτό το πράγμα που ονομάζουμε κόσμο...
...είναι μια ευκαιρία να δείξουμε πόσο συναρπαστική είναι η αποξένωση.
Η ζωή είναι ζήτημα ενός θαύματος...
...φτιαγμένου από στιγμές έκπληξης που βρισκόμαστε όλοι μαζί.
Ο κόσμος είναι ένα διαγώνισμα...
...να δούμε αν μπορούμε να αρθούμε στο ύψος των άμεσων εμπειριών.
Η όραση είναι ένα τεστ για το αν μπορούμε να δούμε πέρα απ' αυτήν.
Η ύλη είναι ένα τεστ για την περιέργειά μας.
Η αμφιβολία είναι μια δοκιμασία για τη ζωτικότητά μας.
Ο Τόμας Μαν έγραψε ότι προτιμούσε να...
...συμμετέχει στη ζωή, παρά να γράφει.
Τον Τζιακομέτι μια φορά τον χτύπησε αυτοκίνητο.
Θυμόταν ότι έπεσε σε μια διαυγή λιποθυμία...
...μια ξαφνική ευδαιμονία...
...καθώς συνειδητοποίησε πως επιτέλους του συνέβαινε κάτι.
Δεν μπορείς να καταλαβαίνεις τη ζωή και συγχρόνως να ζεις, λένε.
Δε συμφωνώ εντελώς. Αρα, δε διαφωνώ εντελώς.
Θα έλεγα ότι ζωή που που την καταλαβαίνεις είναι ζωή που τη ζεις.
Αλλά μ' ενοχλούν τα παράδοξα.
Μπορώ να μάθω ν' αγαπώ και να κάνω έρωτα στα παράδοξα που μ' ενοχλούν.
Και τα ρομαντικά βράδια με τον εαυτό μου...
...χορεύω σάλσα με τη σύγχυσή μου.
Πριν αποκοιμηθείς, μην ξεχνάς...
...δηλαδή, θυμήσου.
Επειδή το να θυμάσαι είναι πιο ψυχωτικό απ' το να ξεχνάς.
Ο Λόρκα, στο ίδιο ποίημα, είπε...
...ότι η ιγκουάνα θα δαγκώσει αυτούς που δεν ονειρεύονται.
Και όταν συνειδητοποιείς...
...πως είσαι μια ονειρική φιγούρα στο όνειρο κάποιου άλλου...
...αυτό είναι αυτογνωσία.
Δεν έχεις συναντήσει ακόμα τον εαυτό σου.
Αλλά γνωρίζοντας άλλους στο μεταξύ, έχεις το πλεονέκτημα...
...ότι κάποιος απ' αυτούς μπορεί να σε συστήσει στον εαυτό σου.
Εξέτασε τη φύση όλων όσων παρατηρείς.
Π.χ. μπορεί να βρεθείς...
...να περπατάς σ' ένα ονειρικό πάρκινγκ.
Κι αυτά είναι ονειρικά πόδια μέσα στα ονειρικά παπούτσια σου.
Μέρος τού ονειρικού εαυτού σου.
Κι έτσι, το πρόσωπο που φαίνεσαι να είσαι στο όνειρο...
...δεν μπορεί να είναι αυτός που είσαι πραγματικά.
Είναι μια εικόνα...
...ένα νοερό μοντέλο.
-Με θυμάσαι; -Οχι, δε νομίζω.
Στο σταθμό. Μιλούσες στο τηλέφωνο και με κοίταξες...
...μερικές φορές.
Αυτό το θυμάμαι, αλλά δε θυμάμαι να ήσουν εσύ.
Είσαι βέβαιος;
Ισως όχι.
Ημουν καθισμένη κάτω...
...και με κοίταζες.
Μικρέ μου φίλε, μην ονειρεύεσαι πια. Βρίσκεται εδώ.
Λέγεται Εφερντεντ Πλας.
Στην κόλαση, βυθίζεσαι. Στον παράδεισο υψώνεσαι στην πληρότητα του έρωτα.
Γρήγορα! Μπες στο αμάξι.
Η ιστορία είναι κάπως έτσι: Ο Μπίλυ Γουάιλντερ συναντάει τονΛουί Μαλ.
Τέλος δεκαετίας '50, αρχές '60.
Ο Μαλ είχε κάνει την πιο ακριβή του ταινία, που κόστισε 2,5 εκατ. δολάρια.
Ο Γουάιλντερ τον ρωτάει την υπόθεση.
Ο Μαλ λεέι, ''Είναι ένα όνειρο μέσα σ' ένα όνειρο. ''
Ο Γουάιλντερ λέει, ''Μόλις έχασες 2,5 εκατομμύρια. ''
Νιώθω λίγο φόβο...
Για χρόνια, η ιδέα πως η ζωή είναι τυλιγμένη σ' ένα όνειρο...
...ήταν ένα επαναλαμβανόμενο θέμα φιλοσόφων και ποιητών.
Δεν είναι λογικό ότι και ο θάνατος μπορεί να τυλιχτεί σ' ένα όνειρο;
Οτι μετά το θάνατο, η συνειδητή ζωή συνεχίζεται μέσα σ' ένα ονειρικό σώμα;
Θα ήταν το ίδιο ονειρικό σώμα...
...όπως στην κανονική ονειρική σουζωή...
...μόνο που στη μεταθανάτια κατάσταση, δε θα μπορούσες να ξυπνήσεις ποτέ.
Ποτέ δε θα ξαναγυρνούσες στο φυσικό σου σώμα.
Οσο περιπλέκονται τα πράγματα, δεν αρκεί απλώς να παρασύρεσαι.
Τι θες, σκατό;
-Οδηγείς ένα αμάξι-βάρκα; -Ενα τι;
Με μετέφερες μ' ένα αμάξι που ήταν και βάρκα.
Οχι, δεν έχω ''αμάξι-βάρκα''. Δεν ξέρω τι εννοείς.
Πρέπει είναι βραδιά παράλληλων κόσμων.
Είδες αυτόν που βγήκε μόλις;
Με πλησιάζει και του λέω ''Τι θέλεις;''
Ακουμπάει κάτω ένα μπουρίτο, με κοιτάζει και λέει:
''Γύρισα απ' την Κοιλάδα τού Θανάτου.
Εισπνέω με ηδονή τις μυρωδιές της ζωής.
Πήγα μέχρι τη λήθη. Με διεγείρει η επιθυμία να θυμάμαι τα πάντα.''
Και τι του είπες;
Τι να του έλεγα;
Είπα, ''Αν το βάλεις στα μικροκύματα, άνοιξε τρύπες στο πλαστικό...
...επειδή ανατινάζονται, κι έχω βαρεθεί να καθαρίζω μπουρίτο.''
Οι πιπεριές στεγνώνουν.
Είναι σαν ροδούλες.
Οταν τελείωσε, το μόνο που μπορούσα να σκεφτώ ήταν...
...αυτή την ιδέα πως εμείς...
...αυτό που είμαστε...
...είναι απλώς ένα λογικό οικοδόμημα.
Ενα μέρος όπου στεγάζουμε προσωρινά όλα τα αφηρημένα.
Ηταν ώρα να ξυπνήσω...
...να δώσω μορφή και ειρμό στο μυστήριο.
Και είχα συμμετάσχει σ' αυτό. Ηταν ένα δώρο.
Η ζωή μαινόταν γύρω μου, κάθε στιγμή ήταν μαγική.
Αγαπούσα όλο τον κόσμο, αντιμετώπιζα...
...τις αντικρουμενες παρορμήσεις.
Αυτό μ' άρεσε περισσότερο, η επαφή με τους ανθρώπους.
Εκ των υστέρων, βλέπω ότι μόνο αυτό είχε σημασία.
Οι τελευταίες λέξεις τού Κίρκεγκαρντ ήταν ''Σηκώστε με ψηλά.''
-Γεια σου, φίλε. -Γεια.
Δεν ήσουν στο αμάξι-βάρκα; Με πήρε ο τύπος με το καπέλο...
...στο αμάξι-βάρκα. Καθόσουν στο πίσω κάθισμα.
Δε λέω ότι δεν ξέρεις τι λες...
...αλλά δεν ξέρω τι λες.
Μ' αφήσατε σ' ένα συγκεκριμένο σημείο με τις οδηγίες σου.
Κατέβηκα και με χτύπησε ένα αμάξι.
Και μετά ξύπνησα. Ονειρευόμουν.
Μετά ανακάλυψα ότι ονειρευόμουν ακόμα. Ονειρευόμουν πως ξύπνησα.
Ψεύτικα ξυπνήματα. Τα έχω πολύ συχνά.
Αλλά είμαι ακόμα εκεί μέσα. Δεν μπορώ να βγω.
Συνεχίζεται πολύ καιρό. Ολο ξυπνάω σ' ένα άλλο όνειρο.
Εχω αρχίσει να τρομάζω. Σαν να μιλάω με νεκρούς.
Μια γυναίκα στην τηλεόραση λέει ότι ο θάνατος...
...είναι μια ονειρική εποχή έξω απ' τη ζωή.
Αρχίζω να πιστεύω πως είμαι νεκρός.
Θα σου πω ένα όνειρο που είδα.
Οταν κάποιος το λέει αυτό, συνήθως θα υποστείς κάτι πολύ βαρετό.
Αλλά τι άλλο μπορείς να κάνεις;
-Διάβασα ένα δοκίμιο του Φίλιπ Ντικ. -Στο όνειρό σου;
Οχι, το διάβασα πριν το όνειρο. Ηταν το προοίμιο.
Ηταν για το βιβλίο, Κυλήστε, δάκρυά μου, είπε ο αστυνομικός.
-Κέρδισε βραβείο γι' αυτό. -Το έγραψε πολύ γρήγορα.
Λες και έρεε από μέσα του. Ενιωθε σαν να το διοχέτευε.
4 χρόνια αργότερα, ήταν σ' ένα πάρτι.
Γνώρισε μια γυναίκα με το ίδιο όνομα όπως η γυναίκα στο βιβλίο.
Ο φίλος της είχε το ίδιο όνομα όπως ο φίλος στο βιβλίο.
Κι αυτή είχε δεσμό με τον αρχηγό της αστυνομίας.
Είχε το ίδιο όνομα όπως ο αρχηγός στο βιβλίο του.
Ολα όσα έλεγε εκείνη έβγαιναν από το βιβλίο του.
Αυτό τον φρικάρισε, αλλά τι να έκανε;
Λίγο καιρό μετά, ταχυδρομούσε ένα γράμμα...
...και είδε έναν ύποπτο τύπο να στέκεται δίπλα στο αμάξι του.
Αλλά αντί να τον αποφύγει, είπε, ''Μπορώ να σας βοηθήσω;''
Ο τύπος είπε, ''Εμεινα από βενζίνη.''
Του δίνει μερικά λεφτά, κάτι που δε θα έκανε ποτέ.
Γυρίζει σπίτι και σκέφτεται:
''Ο τύπος δεν μπορεί να πάει σε βενζινάδικο. Δεν έχει βενζίνη.''
Γυρίζει πίσω, βρίσκει τον τύπο και τον πάει σε βενζινάδικο.
Καθώς φτάνει, σκέφτεται, ''Κι αυτό είναι στο βιβλίο μου.
Αυτό το βενζινάδικο. Αυτός ο τύπος. Τα πάντα.''
Ολο αυτό το επεισόδιο είναι κάπως ανατριχιαστικό, ε;
Λέει στον ιερέα του πώς έγραψε αυτό το βιβλίο...
...και τέσσερα χρόνια μετά έγιναν όλα αυτά τα πράγματα.
Κι ο ιερέας λέει, ''Αυτό είναι το Βιβλίο των Πράξεων.''
Αυτός λέει, ''Δεν το έχω διαβάσει.''
Τότε, διαβάζει το Βιβλίο των Πράξεων και είναι ολόιδιο.
Ακόμα και τα ονόματα των ηρώων του είναι τα ίδια όπως στη Βίβλο.
Το Βιβλίο των Πράξεων λαμβάνει χώρα στο 50 μ.Χ.
Ο Ντικ, λοιπόν, είχε τη θεωρία ότι ο χρόνος είναι μια ψευδαίσθηση...
...κι όλοι είμαστε στο 50 μ.Χ.
Ο λόγος που έγραψε το βιβλίο είναι ότι με κάποιο τρόπο...
...κατόρθωσε να τρυπήσει αυτό το πέπλο τού χρόνου.
Είχε δει τι συνέβαινε στο Βιβλίο των Πράξεων.
Πίστευε πολύ στον γνωστικισμό και στην ιδέα ότι ένας δαίμονας...
...δημιούργησε την ψευδαίσθηση του χρόνου για να ξεχνάμε...
...πως ο Χριστός θα ξαναγύριζε και θα έφτανε η Βασιλεία τού Θεού.
Κάποιος προσπαθεί να μας κάνει να ξεχάσουμε πως πλησιάζει ο Θεός.
Αυτό είναι ο χρόνος και η ιστορία.
Ενα είδος συνεχούς ονειροφαντασίας ή παραζάλης.
Το διάβασα και σκέφτηκα, ''Αλλόκοτο.'' Κι εκείνη τη νύχτα είδα ένα όνειρο.
Ηταν ένας τύπος που υποτίθεται ότι ήταν πνευματιστής.
Αλλά εγώ είπα, ''Δεν είναι πνευματιστής.''
Ξαφνικά αρχίζω να αιωρούμαι προς το ταβάνι.
Καθώς κοντεύω να βγω απ' την οροφή, λέω, ''Εντάξει, σε πιστεύω.''
Κατεβαίνω και καθώς τα πόδια μου αγγίζουν το πάτωμα...
...ο πνευματιστής γίνεται γυναίκα...
...με πράσινο φόρεμα, η Λαίδη Γκρέγκορυ.
Η Λαίδη Γκρέγκορυ ήταν προστάτιδα του Γητς, ήταν Ιρλανδέζα.
Αν και δεν είχα δει ποτέ την εικόνα της...
...ήμουν σίγουρος πως αυτό ήταν το πρόσωπο της Λαίδης Γκρέγκορυ.
Λοιπόν, γυρνάει και μου λέει:
''Θα σου εξηγήσω τη φύση τού σύμπαντος.
Ο Φίλιπ Ντικ έχει δίκιο για το χρόνο, αλλά κάνει λάθος ότι είναι 50 μ.Χ.
Στην πραγματικότητα υπάρχει μόνο μία στιγμή, το τώρα. Και είναι αιωνιότητα.
Είναι μια στιγμή που ο Θεός θέτει την ερώτηση:
'Θες να γίνεις ένα με την αιωνιότητα, θες να πας στον Παράδεισο;
Κι όλοι λέμε, 'Οχι, ευχαριστώ. Οχι ακόμα.'''
Κι έτσι ο χρόνος είναι αυτό το όχι στην πρόσκληση του Θεού.
Αυτό είναι ο χρόνος. Ούτε 50 μ.Χ., ούτε 2001.
Υπάρχει μόνο μία στιγμή, και μέσα σ' αυτήν βρισκόμαστε πάντα.
Μετά μου λέει ότι αυτή είναι η ιστορία της ζωής τού καθένα μας.
Πίσω απ' τις τεράστιες διαφορές, υπάρχει μόνο μία ιστορία...
...πηγαίνοντας από το όχι στο ναι.
Ολη η ζωή είναι, ''Οχι, ευχαριστώ. Οχι, ευχαριστώ.''
Και στο τέλος είναι, ''Ναι, ενδίδω.
Ναι, δέχομαι. Ναι, ασπάζομαι.'' Αυτό είναι το ταξίδι.
Ολοι φτάνουν στο ναι τελικά, σωστά;
Ακριβώς.
Συνεχίζουμε να περπατάμε και τρέχει κοντά μου ο σκύλος μου.
Είμαι πανευτυχής. Εχει πεθάνει εδώ και χρόνια.
Τον χαϊδεύω, κι ένα αηδιαστικό πράγμα...
...αναβλύζει από το στομάχι του.
Κοιτάζω τη Λαίδη Γκρέγκορυ, και βήχει.
Λέει, ''Με συγχωρείς.''
Στο σαγόνι της κυλάει εμετός. Μυρίζει πολύ άσχημα.
Και σκέφτομαι, ''Αυτό δεν είναι απλώς μυρωδιά εμετού.
Είναι μυρωδιά εμετού από πεθαμένο.'' Βρωμάει διπλά.
Καταλαβαίνω ότι είμαι στη χώρα...
...των νεκρών. Ολοι γύρω μου ήταν νεκροί.
Ο σκύλος μου 10 χρόνια, η Λαίδη Γκρέγκορυ πολύ περισσότερα.
Οταν ξύπνησα, σκέφτηκα, ''Αυτό δεν ήταν όνειρο.
Ηταν επίσκεψη στη χώρα των νεκρών.''
Τελικά, πώς βγήκες από αυτό;
Ηταν μια απ' αυτές τις εμπειρίες που σου αλλάζουν τη ζωή.
Ποτέ δεν ξαναείδα τον κόσμο με τα ίδια μάτια.
Τελικά, όμως, πώς βγήκες από το όνειρο;
Αυτό είναι το δικό μου πρόβλημα. Είμαι παγιδευμένος.
Ολο νομίζω πως ξυπνάω, αλλά είμαι ακόμα μέσα σε όνειρο.
Αν θέλεις να ξυπνήσεις πραγματικά, πώς ξυπνάς;
Δεν ξέρω. Δεν τα καταφέρνω πια σ' αυτό.
Αλλά αν το σκέφτεσαι αυτό, πρέπει να το κάνεις, αν μπορείς.
Επειδή κάποια μέρα, δε θα μπορείς.
Αλλά είναι εύκολο. Απλώς ξύπνα.
Στη μνήμη: Τζων Κρίστενσεν
(σούπερ περφούντο στην παραμονή τής ζωής σου)
Υποτιτλοι: SDΙ Μedia Grοup
[GRΕΕΚ]